wat is een proefje?

proefjes.nl/leerkracht – definitie

Een proefje is een eenvoudig experiment met alledaagse materialen waarbij een fenomeen uit de natuurkunde, scheikunde of biologie wordt onderzocht.

De proefjes op deze website bestaan uit de volgende onderdelen:
nodig
stappen
vragen
antwoorden
uitleg
extra uitleg

Onder nodig staan alle benodigdheden voor een proefje. Dit zijn in principe huis-, tuin- en keukenspullen die je kunt kopen in de supermarkt, warenhuis, speelgoedwinkel of bouwmarkt. Als er vuur of andere hete dingen nodig zijn bij een proefje (lucifers, aansteker, strijkijzer, kokend water) dan staat er bij de benodigdheden ook een volwassene, zodat deze toezicht kan houden.

De stappen geven een stap voor stap beschrijving van het proefje. Het zorgvuldig uitvoeren van de stappen zorgt ervoor dat een proefje een grotere kans van slagen heeft dan bij het slordig uitvoeren of overslaan van stappen. Bij de stappen wordt meestal eerst een proefopstelling gemaakt, waarna het eigenlijke experiment volgt. De stappen worden afgewisseld door enkele vragen.

Bij de meeste proefjes worden drie soorten vragen gesteld. Daarbij wordt gevraagd naar een voorspelling ("Wat denk je dat er gebeurt als...?"), naar een waarneming van het resultaat ("Wat is er gebeurd?") en naar een mogelijke verklaring hiervan ("Hoe denk je dat dit komt?"). De vragen zijn bedoeld om kinderen niet alleen de stappen te laten uitvoeren, maar ook na te laten denken over het proefje.

Bij de uitleg van een proefje staan de antwoorden, uitleg en extra uitleg. De antwoorden op vragen waarbij wordt gevraagd wat je denkt ("Wat denk je dat er gebeurt...?" en "Hoe denk je dat dit komt?") zijn in principe altijd goed, als je er daadwerkelijk over hebt nagedacht. De vragen over de waarneming zijn goed als het proefje gelukt is en je je waarneming hebt opgeschreven.

De antwoorden en uitleg zijn geschreven voor kinderen vanaf circa 8 jaar oud en zijn zo geformuleerd dat ze het proefje in het kort uitleggen. De extra uitleg is iets moeilijker en bevat meer wetenschappelijke begrippen, deze is daarom meer geschikt voor oudere leerlingen en voor leerkrachten. De extra uitleg legt een proefje in meer detail uit en noemt begrippen die elders kunnen worden opgezocht.

zie ook:
proefjes